صدای دهل ، چاکه* و کون پرون ** به همراه کیکنگ ، به جز در مراسم عروسی هرمزگانی جای دیگری هم می توان پیدا نمود ؟
بعد از سالها دوری از بندر این اولین باری بود که به یک کنسرت موسیقی غیر بندری می رفتم بدون اینکه احساس غربت کنم . در این چند سال بارها از نزدیک شاهد هنر هنرمندان موسیقی سنتی ایرانی و هندی و عرب بوده ام واز شنیدن این نواهای اشنا لذت برده ام ، ولی رفتن به کنسرت موسیقی زنگباری شوق عجیبی در من زنده کرده بود ، گویا نواهای که از کودکی با انها بزرگ شده بودم دوباره مرا فرا می خواندن .
بخش اول برنامه شامل موسیقی طرب* بود که بر گرفته از موسیقی کلاسیک عربی با فرهنگ افریقایی و بعضا هندی و ایرانی می باشد . این موسیقی در زنگبار و شرق افریقا محبوبیت خاصی دارد . در این بخش نوازندگان عود ، ویلون ، قانون، اکاردون و دمپک ضمن اجرای جمعی هرکدام بصورت تکنوازی ، نیز به هنرنمایی پرداختند . دو خواننده زن و یک خواننده مرد این بخش از برنامه را همراهی می کردند .

عکس گروه فر هنگی موسیقی در مقابل کلوب فرهنگی زنگبار
Kidumbak بخش دوم برنامه بود که از لحاظ ریتم به موسیقی هرمزگانی خیلی نزدیک می باشد ، کیدومبک نوعی موسیقی زنگباری است که از ترکیب موسیقی طرب و نگوما * ngoma بوحود امده یا بین این دو نوع موسیقی قرار دارد ، اسم این نوع موسیقی بخاطر حضور دمپک و محوری بودن ریتم دمبک در این نوع موسیقی به Kidumbak معروف گشته .

در اجرای موسیقی کی دمبک ، علاوه بر دو نفر که دومبک کوچی می نوازند ، دو نفر هم به نواختن ویلون می پزدازند ، البته تعداد سازها در مراسم مختلف متغیر می باشد . در کنار ویلون و دمبک از ساز دیگری نیز استفاده می شد که برای من تازگی داشت . اسم این ساز صندوکو sanduku بو د که شامل یک جعبه چهار کوش به اضافه دسته که به ان سیم (تار ) وصل بود .

سندوکو sanduku
به علت شباحت این ساز به صندوق ان را صندوکو می نامند. در کنار سازهای نامبرده شده دوعدد cherewa, نیز وجود داشت ( نارگیلی که داخل ان خالی شده و با تخم گیاه پر شده بود و با تکان دادن ان صدا تولید می کرد ) .
این نوع موسیقی بیشتر در مراسم عروسی استفاده می شود و ریتمیک می باشد . برای ما هرمزگانی ها این ریتمها صدای اشنای بودند به همراه این اجرا سه نفر زن و یک مرد هم با رقص افریقای خود ( نوعی کون پرون) مجلس چنان گرم نموده بودند که ما دونفر بندری ودهها غیر بندری هم به وسط سالن کشاندند.
در پایان برنامه گفتگوی کوتاهی با هنرمندان زنگباری داشتم و از تاثیرات موسیقی شرق افریقا بخصوص زنگبار ، بر بخشی از موسیقی هرمزگان توضیحاتی دادم ، برای گفتگوی بیشتر و یافتن ریشه های مشترک این دو نوع موسیقی ( هرمزگانی و زنگباری ) و فرهنگ مشترک این دو منطقه ، قرار شد در سفری به زنگبار مهمان این گروه باشیم .
برای دیدن موسیقی زنگباری ، ساز و دهل ( ngoma -نگوما) و کی دمبک Kidumbak اینجا کلیک کنید. در قسمت اول فیلم شما ساز و دهل خواهید دید و در بخش دوم نوعی موسیقی که به کی دمبک معرف است .
* چاکه = دست زدن
** کون پرون = نوعی رقص باسن
*** کیکنگ = کل
پست بعدی بلاگ سورو در باره موسیقی زار و لیوا خواهد بود |